Әсетке, бер күҙәнәкле бәшмәк, төрлө тармаҡтарҙа нигеҙ ташы булып тора, икмәк бешереү һәм ҡайнатып фармацевтика һәм һаулыҡ һаҡлау продукттары. Әсетке күҙәнәгенең ныҡлығы һәм функциональлығының үҙәгендә уның күҙәнәк диуары ята. Ҡайһы бер осраҡта был структураның иҫ киткес үҙенсәлектәре һәм күҙәнәктәрҙе һаҡлауға ҙур өлөш индергән. Был блогта, беҙ’ll тикшерергә күп яҡлы ысулдар, уларҙа әсетке күҙәнәк диуары күҙәнәк һаҡлау һәм ни өсөн ул’ы ҡиммәтле ингредиент күп ҡушымталар.
Әсетке күҙәнәктәре стенаһының структураһы
Әсетке күҙәнәк диуары — ҡатмарлы һәм динамик структура, ул күҙәнәктең ҡоро ауырлығының яҡынса 15 - 30% тәшкил итә. Өс төп ҡатламдан тора: маннопротеиндарға бай тышҡы ҡатлам, β - глюкаларҙан торған урта ҡатлам, хитиндың эске ҡатламы.
Маннопротеиндар — гликопротеиндар маннозалы шәкәрҙәрҙең юғары булыуы. Улар күҙәнәк таныуында, адгезияһында һәм тышҡы мөхиттән һаҡлауҙа мөһим роль уйнаған асыҡ булмаған тышҡы ҡатлам барлыҡҡа килтерә. Манноза ҡалдыҡтары маннопротеиндар өҫтөндә башҡа күҙәнәктәр йәки молекулалар менән үҙ-ара тәьҫир итә ала, был һыра ҡайнатыуҙа флокуляция кеүек процестар өсөн мөһим.
β - глюкандар — β - гликозид бәйләнештәре менән бәйләнгән глюкоза берәмектәренән торған полисахаридтар. Улар күҙәнәк диуарының структур бөтөнлөгөн тәьмин итә. β - 1,3 - глюкандар күҙәнәк диуарына үҙенең ныҡлығын биргән ҡаты селтәр барлыҡҡа килтерә, ә β - 1,6 - глюкандар крест булып эшләй, линкерҙар булып эшләй, төрлө β - 1,3 - глюкан сылбырҙарын тоташтыра һәм структураның дөйөм тотороҡлоғон өҫтәй.
Читин, N - ацетилглюкозаминдың полимеры, әсетке күҙәнәк диуарында сағыштырмаса аҙ күләмдә була. Башлыса бөрө йәрәхәтендә осрай, күҙәнәк бүленеш ваҡытында әсә күҙәнәктән ҡыҙы күҙәнәк айырылған урын. Читин был һиҙгер нөктәләрҙә күҙәнәк диуарын нығыта, ағыуҙы иҫкәртергә һәм күҙәнәктең формаһын һаҡлай.
Физик яҡлау
Әсетке күҙәнәк диуарының төп функцияларының береһе — күҙәнәккә физик һаҡлауҙы тәьмин итеү. Ул механик көсөргәнешкә ҡаршы кәртә булып тора, мәҫәлән, сәнәғәт әсетке процестарында ҡыҫылыу көстәре. Ҙур масштаблы биореакторҙарҙа, күҙәнәктәр даими ҡотора, күҙәнәк диуары әсетке күҙәнәктәренә зыян килтермәйенсә, турбулент мөхиткә сыҙамлы ярҙам итә.
Күҙәнәк диуары ла күҙәнәкте осмотик көсөргәнештән һаҡлай. Әсетке күҙәнәктәре төрлө иреткес концентрацияһы булған мөхиттә йәшәй. Тышҡы мөхиттә иреткес концентрацияһы түбән булғанда (гипотоник), һыу күҙәнәккә инергә ынтыла. Көслө күҙәнәк диуары булмаһа, күҙәнәк шешеп, ахыр сиктә ярылып китә. Күҙәнәк диуарының ҡаты төҙөлөшө һыу ағымына ҡаршы тора, күҙәнәктең формаһын һаҡлай һәм лизисҡа юл ҡуймай. Киреһенсә, һыу күҙәнәктән сыҡҡан гипертоник мөхиттә күҙәнәк диуары күҙәнәккә структур бөтөнлөгөн һаҡларға ярҙам итә һәм уны емерергә ҡамасаулай.
Химик яҡлау
Әсетке күҙәнәк диуары күҙәнәкте тирә-яҡ мөхиттәге зарарлы химик матдәләрҙән һаҡлай. Маннопротеиндар тышҡы ҡатламы фильтр булып эшләй ала, ҙур йәки зарядлы молекулалар инеүенә юл ҡуймай. Мәҫәлән, ҡайһы бер ағыулы ауыр металл иондары физик һәм химик үҙенсәлектәре арҡаһында күҙәнәк диуарына үтеп инә алмауы ихтимал.
Бынан тыш, күҙәнәк диуары айырым химик матдәләрҙе секвестрлай ала. β - глюкандар, мәҫәлән, бәшмәктәр етештергән ағыулы берләшмәләр булған микотоксиндарға бәйләнгәне күрһәтелгән. Микотоксиндарға бәйләнеп, күҙәнәк диуары был токсиндарға күҙәнәккә инергә һәм зыян килтерергә ҡамасаулай. Был мөлкәт айырыуса мөһим аҙыҡ-түлек тармағында, унда микотоксин бысраныу әһәмиәтле проблема булыуы мөмкин. Әсетке күҙәнәк диуары продукттарын мал аҙығына өҫтәп, микотоксиндар биояуаплылығын кәметергә һәм хайуандар һаулығын һаҡларға мөмкин.
Биологик яҡлау
Әсетке күҙәнәк диуары күҙәнәкте патогендар һәм йыртҡыстар кеүек биологик хәүефтәрҙән һаҡлауҙа мөһим роль уйнай. Күҙәнәк өҫтөндәге маннопротеиндар ҡармаҡтар булып эшләй ала, потенциаль патогендар рецепторҙарына бәйләнгән һәм уларҙы күҙәнәк мембранаһы менән беркетергә ҡамасаулай.
Әсетке күҙәнәктәре шулай уҡ башҡа микроорганизмдар, мәҫәлән, протозоалар йыртҡысына дусар. Күҙәнәк диуары физик барьерҙы тәьмин итә, был йыртҡыстарға әсетке күҙәнәген йоҡтороуҙы ҡыйынлаштыра. Өҫтәүенә, күҙәнәк диуарының ҡайһы бер компоненттары, β - глюкандар кеүек, әсетке күҙәнәктең үҙ оборона механизмдарын стимуллаштыра ала. Ҡасан күҙәнәк диуары зыян күргән йәки һөжүм аҫтында, β - глюкандар сығарыу сигнал каскадын башлай ала, тип әүҙемләштереүсе гендар стресс яуап һәм ремонтлау.
Төрлө сәнәғәттә ғаризалар
Әсетке күҙәнәк диуарының һаҡлау үҙенсәлектәре уны төрлө тармаҡтарҙа киң ҡулланыуға килтергән.
Аҙыҡ-түлек сәнәғәтендә,Әсетке сығарыуһәмӘүҙем ашарға яраҡлы әсетке булмағантәм көсәйткестәр һәм туҡланыу өҫтәмәләре булараҡ ҡулланыла. Күҙәнәк диуары компоненттары аҙыҡ-түлек продукттарының текстураһына һәм тотороҡлоғона булышлыҡ итә. Мәҫәлән, β - глюкандар һөт продукттарында, соустарҙа һәм икмәк бешергән тауарҙарҙа ҡуйыртҡыс һәм стабилизатор булып эшләй ала.
Фармацевтика һәм нутрацевтик тармаҡтарҙа,Әсетке Полисахаридкүҙәнәк диуарынан алынған уның иммуномодулятор үҙенсәлектәре өсөн ҡулланыла. β - глюкандар иммун системаһын иммун күҙәнәктәрендә, мәҫәлән, макрофагтар һәм дендрит күҙәнәктәрендә махсус рецепторҙарға бәйләп әүҙемләштерә ала. Был активация иммун яуаптың көсәйгәненә килтерә, был организмға инфекциялар һәм ауырыуҙар менән көрәшергә ярҙам итә ала.
Хайуандарҙы аҙыҡ сәнәғәтендә хайуандар һаулығын һәм эш һөҙөмтәлелеген яҡшыртыу өсөн әсетке күҙәнәк диуары продукттары өҫтәлә. Алда әйтелгәнсә, күҙәнәк диуары микотоксиндарға бәйләнә ала, уларҙы хайуандарға кире йоғонтоһон кәметә. Ул шулай уҡ файҙалы бактериялар үҫешенә булышлыҡ итеү һәм эсәк лайлалы тышсаһының бөтөнлөгөн яҡшыртыу юлы менән хайуандарҙың эсәк һаулығын көсәйтә ала.
Һығымта
Әсетке күҙәнәк диуары — әсетке күҙәнәкте комплекслы һаҡлауҙы тәьмин иткән иҫ киткес структура. Уның физик, химик һәм биологик һаҡлау функциялары уны киң тармаҡтарҙа ҡиммәтле ингредиент итә. Ҡыҙыҡһыныу күҙәнәктәре стенаһы продукцияһы менән тәьмин итеүсе булараҡ, беҙ был тәбиғи һаҡлаусы барьер ҡөҙрәтен файҙаланған юғары сифатлы материалдар менән тәьмин итеүгә ынтылабыҙ.
Әгәр һеҙ’беҙҙең тураһында күберәк белергә ҡыҙыҡһыныу беҙҙең әсетке күҙәнәктәре стена продукцияһы йәки уларҙы һеҙҙең продукцияға индереү тураһында уйлай, беҙ’д һеҙҙең менән әңгәмәләшергә яратам. Һеҙ’ы аҙыҡ-түлек, фармацевтика, йәки мал аҙығы сәнәғәте, беҙҙең команда белгестәр һеҙгә мәғлүмәт һәм ярҙам һеҙгә кәрәк. Беҙгә ярҙам итеү өсөн фекер алышыу башлау өсөн һеҙҙең аныҡ талаптар һәм беҙҙең продукция нисек һеҙҙең ихтыяждарҙы ҡәнәғәтләндерә ала.
Һылтанмалар
- Флот, Г.Х. (2007). Әсетке стресс яуап һәм әсетке һөҙөмтәлелеге. Ғәмәли микробиология һәм биотехнология, 76(3), 509 - 518.
- Клис, Ф.М., Бурсма, А., & Де Грут, П.В. (2006). Сакхаромикс cerevisiae-ҙа күҙәнәк диуары төҙөлөшө. Микробиология һәм молекуляр биология тикшерелгән, 70(3), 317 - 343.
- Лоуман, Б.Дж., & Дин, Р.А. (2015). Үҫемлектә бәшмәк күҙәнәк диуарының роле - патоген үҙ-ара тәьҫир итешеүе. 181 - 204. Фитопатологияның йыллыҡ тикшерелеүе.
- Шибата, Н., & Шимои, Х. (2002). Күҙәнәк диуарының әсетке көсөргәнешенә сыҙамлылыҡ роле. БиоФакторҙар, 16(1 - 4), 123 - 130.
